Vuvuzela-democratie

Ik vroeg mij nog even af waarom je in godsnaam met een scooterhelm op naar een wedstrijd zou willen kijken, maar de FIFA zal er wel over nagedacht hebben.

Het is niet gemakkelijk om geluid uit de vuvuzela te krijgen. Je moet erop blazen als op een trompet. Maar als het lukt is het resultaat oorverdovend.

De vuvuzela wordt vooral gebruikt om in het laatste kwartier van de wedstrijd de tegenstander ‘te doden’, las ik op Wikipedia. Een bekend Zuid-Afrikaans spreekwoord luidt: ‘A baboon is killed by a lot of noise’. (‘Een baviaan wordt gedood met veel lawaai’.) Ik vind dat een raar spreekwoord, je tegenstander uitmaken voor baviaan. Het doden van bavianen is sowieso geen sympathiek tijdverdrijf.

Elk land heeft inmiddels vuvuzela’s in de nationale kleuren. Er is vast een Engelse vuvuzela. Die van Nederland is natuurlijk oranje. Tot nu toe bestonden de Nederlandse voetbalparafernalia vooral uit de opblaasbare klomp die op het hoofd gedragen kan worden, de oranje windmolen (eveneens voor op het hoofd) en, sinds kort, het zeer luchtige oranje bierjurkje. En hele straten zijn oranje geschilderd.

Ook kan bij elke wedstrijd van het Nederlandse elftal een oranje indiaan worden waargenomen. Hij wordt in Nederland liefkozend ‘de indiaan’ genoemd, en dan weet iedereen wie je bedoelt, maar mij is het niet geheel duidelijk wat een indiaan met Nederland te maken heeft. Of een vuvuzela.

Het geluid van de vuvuzela gaat door merg en been. Ik vind het vergelijkbaar met motoren waarvan de knalpot het geluid maakt van een opstijgend verkeersvliegtuig; auto’s die op een mooie zomerdag passeren met een keiharde beat uit de luidsprekers; kreunen tijdens een tenniswedstrijd; en mensen die hun hond niet aan de lijn houden. Het is een vorm van territoriumdrift.

Je moet er tenslotte ook niet aan denken dat er 60.000 Schotten met een doedelzak op de tribune zitten, 80.000 Spanjaarden met een gitaar, 40.000 Jamaicanen met een steel drum of 20.000 Zwitsers met een Alpenhoorn.

In Nederland waren afgelopen woensdag verkiezingen. Nog nooit was het politieke landschap zo versnipperd. De grootste partij kreeg zo’n 20 % van de stemmen. Dat is pas een ‘hung parliament’: er is nauwelijks een regering te vormen. Maar zowat elke partij vierde de uitslag als een enorme overwinning.

Bij de PVV van Geert Wilders, de uiterst rechtse politicus met het Mozarthaar, werden zelfs voetballiederen aangeheven. ‘Wilders bedankt, Wilders bedankt, Wilders, Wilders, Wilders bedankt!’ Ja, bedankt Geert, we staan er weer (oranje) gekleurd op in het buitenland. Vroeger kende de hele wereld Johan Cruijff, nu Geert Wilders.

We leven in een vuvuzela-democratie. Iedereen toetert door elkaar. Of probeert de ander te overstemmen. En wie heeft de grootste toeter? Geert Wilders is de vuvuzela van de Nederlandse politiek.

Ondertussen kan ik enorm van voetbal genieten. Bij de opening van het WK klonk het lied Hope van de onlangs overleden Siphiwo Ntshebe. Schitterend. De opening duurde vooral niet te lang. Iedereen hoorde erbij, blank en zwart. En er was een dansende Desmond Tutu, zonder toeter. Er is altijd hoop.

Maar tijdens de wedstrijden zet ik het geluid van de tv af. Net zoals bij debatten in de Tweede Kamer als Geert Wilders aan het woord is. Dan zet ik de echte Mozart op. Ik ben gewoon een beetje toetermoe.

© Arnold Jansen op de Haar

Magazine archive

News